[kraken] Op 28 oktober 2011 uitspraak over strafrechtelijke ontruiming kraakpanden

From: <ouwesiem_at_squat.net>
Date: Wed, 26 Oct 2011 19:14:04 +0200 (CEST)

Op 28 oktober 2011 uitspraak over strafrechtelijke ontruiming kraakpanden

Den Haag , 26-10-2011

Achtergrond

Met ingang van 1 oktober 2010 is kraken algeheel strafbaar (art. 138a van
het Wetboek van Strafrecht). Voor die tijd was kraken alleen strafbaar als
een gebouw in gebruik was of als het ging om een woning die korter dan een
jaar leegstond. Bij verdenking van kraken is de politie onder leiding van
het openbaar ministerie (OM) volgens het nieuwe art. 551a van het Wetboek
van Strafvordering bevoegd een gekraakt pand strafrechtelijk te ontruimen.
Krakers kunnen zich op de bescherming van hun huisrecht beroepen, ook al
hebben zij geen recht om in het pand te verblijven. Strafrechtelijke
ontruiming maakt een inbreuk op het huisrecht van de krakers. De vraag is
of bij verdenking van kraken het pand direct kan worden ontruimd of dat
een kraker eerst de rechtmatigheid van de strafrechtelijke ontruiming door
de rechter moet kunnen laten toetsen.

Nadere informatie over het huisrecht en ontruiming van gekraakte panden
Het huisrecht is beschermd in art. 12 van de Grondwet en in art. 8 van het
Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. Volgens de Grondwet is
binnentreden in een woning zonder toestemming van de bewoner alleen
geoorloofd in de gevallen waarin dit in een wettelijke regeling is
bepaald, door hen die daartoe in de wet zijn aangewezen. Dit huisrecht
beschermt iedere feitelijke bewoner tegen huisvredebreuk. Het maakt dus
niet uit of bewoners een pand rechtmatig bewonen of niet. Dat had de Hoge
Raad al eerder uitgemaakt (HR 4 september 2007, LJN BA4934). In deze zaak
kunnen, ook volgens de staat, de krakers zich op dit huisrecht beroepen
omdat zij het pand feitelijk bewoonden.

Het kraken van een pand is naar burgerlijk recht een onrechtmatige daad
tegenover de eigenaar, ongeacht hoe lang het pand al leeg staat. De
eigenaar kan bij de burgerlijke rechter een vordering tot ontruiming tegen
de krakers instellen. Het ontruimingsvonnis wordt door de deurwaarder ten
uitvoer gelegd, zo nodig met assistentie van de politie. Zo’n civiele
ontruiming is in deze zaak niet aan de orde.
Als de openbare orde door krakers wordt verstoord, kan dit voor de
burgemeester aanleiding zijn om opdracht te geven aan de politie om het
kraakpand te ontruimen. In deze zaak gaat het niet om verstoring van de
openbare orde. Ook zo’n bestuurlijke ontruiming is hier dus niet aan de
orde.

In deze zaak gaat het niet over ontruiming via de burgerlijke rechter of
op last van de burgemeester, maar over ontruiming langs strafrechtelijke
weg. De politie is op last van de officier van justitie wettelijk bevoegd
een gekraakt pand te ontruimen (art. 551a van het Wetboek van
Strafvordering) omdat de krakers het algemene kraakverbod van art. 138a
van het Wetboek van Strafrecht hebben overtreden. Bij overtreding van dit
kraakverbod mag de politie de krakers aanhouden en kunnen zij door het
openbaar ministerie worden vervolgd omdat zij het pand niet direct hebben
ontruimd. Maar de vraag in deze zaak is of de politie bij verdenking van
overtreding van het kraakverbod het pand direct definitief mag ontruimen
en mag verhinderen dat de krakers terugkeren in het pand dat zij feitelijk
bewoonden of dat de krakers daarover eerst een kort geding moeten kunnen
aanspannen.

De procedure bij rechtbank en hof
De krakers hebben in deze civiele procedure in kort geding gevorderd dat
het de staat wordt verboden het door hen gekraakte pand strafrechtelijk te
ontruimen.
De voorzieningenrechter in de rechtbank Den Haag heeft op 29 oktober 2010
de vorderingen afgewezen (LJN BO2919 en LJN BO2936)
In hoger beroep heeft het hof te Den Haag op 8 november 2010 de ontruiming
verboden (LJN BO3682). Het hof heeft beslist dat strafrechtelijke
ontruiming in beginsel pas kan plaatsvinden nadat de krakers in kort
geding de rechtmatigheid van de ontruiming hebben kunnen laten toetsen.
Zo’n kort geding was er nog niet geweest.

De procedure bij de Hoge Raad
Tegen de uitspraak van het hof Den Haag hebben zowel de staat als de
krakers beroep in cassatie ingesteld. Zij zijn het beide niet eens met de
beslissing van het hof dat de krakers in kort geding de ontruiming moeten
kunnen laten toetsen.

Volgens de staat is de beslissing van het hof onjuist, onder meer omdat de
wet al meebrengt dat het belang van de eigenaar van het gekraakte pand
altijd voorgaat boven het huisrecht van de krakers: als sprake is van
kraken, is ontruiming steeds gerechtvaardigd. Een belangenafweging in kort
geding is dus volgens de staat niet meer nodig.
De advocaten van de staat in cassatie zijn mr. M.W. Scheltema en mr. K.
Teuben in Den Haag.

Volgens de krakers is de beslissing van het hof onjuist, onder meer omdat
altijd eerst door de strafrechter onherroepelijk moet zijn bewezen dat
sprake is van kraken voordat ontruimd kan worden. Een kort geding geeft
dus volgens de krakers nog niet voldoende bescherming van hun huisrecht.
De advocaten van de krakers in cassatie zijn mr. M.A.R. Schuckink Kool,
mr. M.F. van Hulst, mr. C.J.M. van den Brūle en mr. J.M.G. Hulsman in Den
Haag.

De advocaat-generaal mr. J.L.R.A. Huydecoper heeft op 24 juni 2011 de Hoge
Raad geadviseerd het beroep van de krakers te verwerpen, maar dat van de
staat gegrond te verklaren. Een kort geding is volgens de
advocaat-generaal niet nodig, maar het OM moet de krakers wel vooraf
aankondigen dat ontruiming zal plaatsvinden.

Uitspraak van de Hoge Raad
De Hoge Raad doet op 28 oktober 2011 om 10.00 uur uitspraak in deze zaak.

Persraadsheer mr. W.A.M. van Schendel zal op 28 oktober 2011 van 11.00 –
13.00 uur (via onderstaand telefoonnummer) bereikbaar zijn voor het geven
van een toelichting.

Den Haag, 28 oktober 2011,
Mireille Beentjes, communicatieadviseurtel 070-3611237

www.rechtspraak.nl . 26-10-2011

--------------------------------------------------------------
 2010 archief: krakenpost.nl/2010.tar.bz2
 Afmelden, e-mail: kraken-post-unsubscribe_at_dvxs.nl
 Opnieuw aanmelden: kraken-post-subscribe_at_dvxs.nl
 Online Archief: http://www.krakenpost.nl/archief
 [26 Oct 19:00u]:241 abonnees
--------------------------------------------------------------
 
Received on 26 Oct 2011 17:14 uur