[kraken] Excentrieke radio uit een kelder op stand

From: <ankerman_at_deds.nl>
Date: Thu, 1 Sep 2011 12:51:21 +0200 (CEST)

Excentrieke radio uit een kelder op stand
Vrijdag 26 augustus 2011 * Den Haag Centraal

ZOMERSERIE: DEN HAAG ONDERGRONDS

Door Miranda Fieret

Tussen de vele tips die we tijdens de zomer kregen over het ondergrondse
Den Haag, zat er eentje bij die meteen de aandacht trok. Alleen de naam
klonk al interessant: Radio Tonka. We zagen een studio voor ons vol
speelgoedautootjes. Toch bleek de waarheid iets anders te liggen. Vanuit
een gekraakte kelder tussen prachtige villa's
van diverse ambassades, zendt Radio Tonka niet-alledaagse muziek uit.

Wanneer het merendeel van Den Haag
zich klaarmaakt voor de nacht, ontwaakt
Radio Tonka. Lady Gaga maakt
plaats voor andere excentrieke figuren.
Radio Tonka is het nachtprogramma
van het anders toch redelijk brave Den
Haag FM. De studio van Tonka zit niet
in het hoofdkantoor van het radiostation
aan de Calandstraat. Nee, Radio Tonka
trekt zijn eigen plan. Lange tijd zat
het in de kelder van kraakpand De Illusie
in de Casuariestraat. Dit was
een walhalla voor de Haagse undergroundscene.
Bizarre platen kwamen
aan bod in urenlange uitzendingen van
Tonka en nieuwe muziek werd gemaakt
door het platenlabel Bunker Records,
die hier een ondergrondse opnamestudio
had. Maar tijden veranderen
en dit stukje Den Haag is nu versplinterd.
Tegenwoordig zit Bunker Records
in de kelder van culturele broedplaats
Ruimtevaart aan de Loosduinseweg.
Sinds De Illusie eigendom van Universiteit
Leiden werd, moest ook Radio
Tonka een ander onderkomen vinden.

We vertrekken even voor twaalven
naar hun nieuwe plek. We fietsen langs
de imponerende villa's die in Zorgvliet
staan, op zoek naar het huisnummer
dat we van onze tipgever Peter Bos hebben
gekregen. We twijfelen even als we
voor het juiste adres staan. Pal voor de
gekraakte Villa Grijpsheert staat een
observatiepost van de politie "Tja,
mijn keuze was het niet", vertelt John
- alias Jack Tullip - de deejay van vanavond.
"Ik had er een hard hoofd in, met
dat politiedingetje voor de deur". We
zitten inmiddels in de kelder van deze
villa, die jaren heeft leeg gestaan. In de
studio staat naast alle elektronica een
bank waarop Peter Bos en Vaida, twee
trouwe luisteraars, zitten. Het logo van
Tonka prijkt aan de muur, de lichten
zijn uit. Alleen wat feestverlichting
vrolijkt de boel op. Veel vragen hoef ik
nog niet te stellen. Deejay John heeft
energie voor drie en praat honderduit
over de dag waarop ze de villa hebben
gekraakt. De timide deejay Bas - alias
Dunkler Gestalte - tikt zijn partner op
de schouder. "Ojee, m'n plaat staat in de
verkeerde snelheid", zegt John verontschuldigend.

Charme
Dat is nu precies de charme van Radio
Tonka: er zijn geen regels, geen formats
en al helemaal geen restricties op de
platenkeuze. Er is ruimte om te experimenteren
met geluid. Soms klinken er
vage soundscapes, een andere keer vrolijke
ska-nummers. John: "Vroeger,
toen we nog piraat waren, draaiden we
vanaf 20.00 uur totdat we er letterlijk
bij neervielen. Soms draaiden we wel
zeven uur achter elkaar platen". Inmiddels
is Tonka geen piraat meer, maar onderdeel
van Den Haag FM. "We hebben
vaste uitzendtijden, maar verder laten
ze ons vrij. Dat is fijn. De ene keer zijn
we wel een halve dag bezig met de voorbereiding,
een andere keer heb ik meer
zin om te improviseren. Dan kijk ik gewoon
wat hier allemaal nog aan platen
ligt".

Het liefst zou de groep muziekliefhebbers
24 uur per dag willen uitzenden.
"Er is zoveel te horen en te doen. Bovendien
hebben we overdag natuurlijk
veel meer publiek. Al trekken we inmiddels
via internet ook een ander publiek.
omdat alles via het omroepportaal
is terug te luisteren. Bovendien zijn
er altijd mensen die 'per ongeluk' in Radio
Tonka vallen".

Tonka heeft in zijn zeventienjarig bestaan
een aardige achterban opgebouwd.
Peter Bos, die het prille begin
heeft meegemaakt, vraagt zich nog
steeds af hoe het kan. "Natuurlijk kostte
Tonka in het begin tijd en energie, maar
daarna ging het zijn eigen leven leiden.
We hebben veel initiatieven zien sneuvelen.
De Blauwe, De Illusie, het Brullende
Breekijzer dat naast de gebroeders
de Borst zat, de oude bibliotheek. Tonka is
een project dat altijd doorgaat. Je hoeft
nooit vervanging voor een deejay te regelen,
dat doen ze zelf. Er zijn zelfs een
paar mensen die hier wonen en inmiddels
ook een eigen programma hebben.
En natuurlijk slaat er wel eens een naald
over, maar dat moet hier ook kunnen".
Daarom is ook John nog steeds een trouwe
Tonka-deejay. Hij heeft in het verleden bij
Radio West gewerkt. "Het format
daar is superstrak en inhoudelijk is er zo
weinig te doen. Bij veel programma's
kun je niet eens zelf je muziek kiezen.
De technicus kiest dan gewoon uit een
algemene platenpot. Dat kon ik niet.
Voor mij is muziek meer dan vulling".
John moet weer een plaat opzetten.
"Hebben jullie Harry Merry al gehoord?",
vraagt hij vol verwachting.
Nee, die kennen we niet. John sprint
naar boven, op zoek naar de plaat. Triomfantelijk
komt hij terug met zijn trofee
in de hand. "Als je denkt dat ik veel blow,
dan heb je Harry Merry nog niet gezien!
Maar zijn teksten kloppen tot in de
puntjes". Het is inderdaad een rare verschijning,
als we later - toch nieuwsgierig
- deze muzikant via internet zien.
Matrozenpakje aan, veertig jaar en nog
steeds woonachtig bij zijn moeder.
"Dat soort muzikanten krijgen op de reguliere
zenders geen kans. Er is zoveel
briljante muziek die anders niet de
ruimte krijgt. Het gat tussen de alternatieve
muziek en mainstream wordt
steeds groter. De experimentele markt
is dankzij de opkomst van internet niet
meer afhankelijk van de mening van de
grote spelers".
Tonka hoopt dat Den Haag FM ze een
uurtje in de avond kan geven. "Het zou
mooi zijn als we kunnen uitbreiden. Dat
is onze grootste ambitie. Met de markt,
ons imago of publiciteit zijn we niet bezig.
We zijn al blij dat we in de lucht zijn".

Feestjes
Naast Radio Tonka, is er nog meer in de
kelder te doen. Zo blijkt als we een
rondleiding krijgen. Er is een ruimte
voor feestjes, waarbij soms ook een
band staat die door Tonka wordt gedraaid.
John kan zich nog het legendarische
optreden van Arial Pink herinneren.
Wij kennen hem niet, maar volgens
John kan het best wat worden met
deze muzikant. "Twee jaar geleden
stond hij hier nog, maar nu kunnen we
hem al niet meer betalen. Deze artiest
zou best wel eens in de toekomst op
Lowlands kunnen staan. Al is het dan
wel in het meest experimentele hoekje".
Verder is de kelder ingedeeld in kleine
werkruimtes waar voornamelijk kunstenaars
zitten. Eén van de hokjes is
wel heel bizar ingericht. Tussen de
rookslierten van pretsigaretten zien
we kapstokken vol stekkers, snoeren
en andere elektronica. "Hier zit de Mechanische
Aap", vertelt John voordat
we de mannen achter deze naam zien
zitten. Dit blijkt een groep creatievelingen
te zijn met een passie voor techniek.
Hun hobby bestaat voornamelijk
uit het 'reverse engineeren' van apparatuur
en zelf ideeën ontwikkelen.
In de kamers boven de grond woont een
aantal krakers en kunstenaars. Hiermee
was de villa na dertig jaar eindelijk
weer bewoond. Toch was niet iedereen
blij toen Tonka en de diverse kunstenaars
hun intrek in Villa Grijpsheert
namen. De buren van de krakers waren
bang dat het pand alleen maar verder
zou verloederen. Volgens Peter Bos is
dit inmiddels wel bijgetrokken. "Sommige
buren hebben juist aangegeven
blij te zijn dat de villa nu bewoond is.
We overleggen veel en zorgen niet voor
overlast. Dat scheelt". Hoe lang Tonka
hier nog kan zitten, is afwachten. De eigenaresse,
die hoogbejaard is en in het
buitenland woont, heeft het nog niet
verkocht.

Vanaf 1994 'on air'

De excentrieke radiozender is al vanaf 1994 'on air'. Tonka kwam na een
aantal omzwervingen terecht in kraakpand De Blauwe Aanslag aan het
Buitenom. Peter Bos:

Vanuit de Blauwe waren mensen op zoek naar een zender voor de alternatieve
scene. Dit was ook al aan de gang in andere steden. Zo had je Patapoe in
Amsterdam. Een mengeling van krakers en muzikanten was bij het ontstaan
van de Haagse zender betrokken. Vaste gasten en deejays waren er niet
echt. Als je iets te zeggen had, trok je gewoon de microfoon uit iemand
z'n handen". Er heerste een gedoogbeleid en er waren rond de 25 piraten in
Den Haag. Zo kregen muziekstromingen een kans die pas veel later op de
reguliere zenders te horen waren. Er werd bijvoorbeeld veel hiphop, house,
tekno en Italo gedraaid."

Radio Tonka is tot de laatste snik in de Blauwe Aanslag gebleven. Peter:
"We deden zelfs live verslag van de ontruiming. Vanaf het dak was Tonka
vanuit een grote box te horen". "Uiteindelijk heeft Eneco een gat gegraven
om de kabel door te knippen", vult John aan. Kort daarna vond Tonka
onderdak in De Illusie, maar al snel stond de politie voor de deur. "Er
heerste toen een streng beleid tegen piraten. Ze deden er alles aan om een
'schone' ether te krijgen. Ze kwamen met twintig agenten, in De Blauwe
durfden ze niet. Dat was ook een vrij militant bolwerk". Inmiddels zijn
alle piraten van toen 'uitgeroeid'. "Absurd dat de regering zo tegen
piraten optreedt. Het is belangrijk om veel verschillende zenders te
hebben, dat is juist van maatschappelijk belang". John kan zich de tijd
van de piraterij maar al te goed herinneren.
"Ik luisterde veel naar housemuziek. En naar van die platte
praatprogramma's uit de Schilderswijk".

Radio Tonka• zondag t/m vrijdagnacht van 00.00 tot: O3.OO uur te
beluisteren op Den Haag FM, 92.0 MhZ.

-- 
--------------------------------------------------------------
 2010 archief: krakenpost.nl/2010.tar.bz2
 Afmelden, e-mail: kraken-post-unsubscribe_at_dvxs.nl
 Opnieuw aanmelden: kraken-post-subscribe_at_dvxs.nl
 Online Archief: http://www.krakenpost.nl/archief
 [01 Sep 12:00u]:242 abonnees
--------------------------------------------------------------
 

Received on 01 Sep 2011 10:51 uur